سنتز و بررسی عملکرد ضد باکتری نانوذرات اکسید روی آلاییده شده با سریم

نوع مقاله : علمی و پژوهشی

نویسندگان

نادیا محمودی خطیر ¹

فریبا عبادی فلاح ²

زهرا ناظم بکائی ³

علی محمدی ²

هادی خرسند زاک ⁴

علی خرسند زاک ⁵

¹ گروه بیوتکنولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

² گروه میکروبیولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

³ گروه علوم گیاهی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه الزهرا )س(، تهران، ایران

⁴ استادیار فوق تخصص گوارش اطفال؛ گروه آموزشی کودکان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، بجنورد،ایران

⁵ مجتمع آموزش عالی فنی و مهندسی اسفراین؛ اسفراین؛ خراسان شمالی؛ ایران

10.22067/jmme.2025.92358.1193

چکیده

این پژوهش به‌طور تخصصی به بررسی خواص آنتی‌بیوتیکی نانوذرات اکسید روی (ZnO) دوپ شده با سریوم پرداخته است. نانوذرات مورد مطالعه به روش سبز سل-ژل سنتز شدند و فعالیت ضدمیکروبی آن‌ها در برابر دو گونه باکتری گرم‌منفی (E. coli) و گرم‌مثبت (S. aureus) در غلظت‌های ۱۰۰۰ و ۴۰۰۰ ppm، با استفاده از دو روش چاهک‌گذاری و دیسک دیفیوژن و از طریق اندازه‌گیری قطر هاله عدم رشد، ارزیابی گردید. نتایج حاصل نشان داد که باکتری E. coli حساسیت بیشتری نسبت به نانوذرات نشان داد که این امر احتمالاً به تفاوت ساختاری دیواره سلولی این دو باکتری بازمی‌گردد. هر دو نوع نانوذره (ZnO و Zn0.98Ce0.02O2) دارای خاصیت ضدمیکروبی بودند، اما افزودن سریوم به ساختار ZnO موجب افزایش قابل توجه اثربخشی آنتی‌بیوتیکی شد، به‌طوری که قطر هاله عدم رشد در نمونه‌های حاوی سریوم بزرگ‌تر بود. این نتایج بیانگر آن است که دوپ کردن با سریوم علاوه بر ایجاد تغییرات مورفولوژیکی در ساختار نانوذرات، موجب بهبود خواص ضدمیکروبی آن‌ها نیز می‌شود. افزایش قطر هاله‌های عدم رشد در اطراف دیسک‌ها و چاهک‌های حاوی نانوذرات دوپ شده با سریوم، صحت این یافته را تأیید می‌کند.

کلیدواژه‌ها

بیوپلیمر

سل-ژل

سنتز سبز

نانوذرات اکسید روی-سریوم

موضوعات

• نانو مواد

---

عنوان مقاله English

Developing Antibacterial Materials: Synthesis and Characterization of Cerium-Doped Zinc Oxide Nanoparticles

نویسندگان English

Nadia Mahmoudi khatir ¹

Fariba Ebadi Fallah ²

Zahra Nazem Bokaei ³

Ali Mohammadi ²

Hadi Khorsand Zak ⁴

Ali Khorsand Zak ⁵

¹ Department of Biotechnology, Faculty of Biological Sciences, Alzahra University, Tehran, Iran

² Department of Biotechnology, Faculty of Biological Sciences, Alzahra University, Tehran, Iran

³ Department of Plant Sciences , Faculty of Biological Sciences, Alzahra University, Tehran, Iran

⁴ Children's Education Group, Faculty of Medicine, University of Medical Sciences of North Khorasan, bejnord, Iran

⁵ Nanobiotechnology Laboratory, Esfarayen University of Technology, Esfarayen, 96619-98195, North Khorasan, Iran

چکیده English

This study specifically investigates the antibiotic properties of cerium-doped zinc oxide (ZnO) nanoparticles. The nanoparticles were synthesized using a green sol-gel method, and their antimicrobial activity was evaluated against two bacterial strains: Gram-negative (E. coli) and Gram-positive (S. aureus), at concentrations of 1000 and 4000 ppm. The assessment was performed using both well diffusion and disk diffusion methods by measuring the diameter of the inhibition zones. The results demonstrated that E. coli exhibited greater sensitivity to the nanoparticles, which is likely attributable to structural differences in the cell walls of these two bacterial species. Both types of nanoparticles (pure ZnO and Zn0.98Ce0.02O2) showed antimicrobial properties; however, the incorporation of cerium into the ZnO structure significantly enhanced its antibiotic efficacy, as evidenced by the larger inhibition zones observed in the cerium-containing samples. These findings indicate that cerium doping, in addition to inducing morphological changes in the nanoparticles, also leads to improved antimicrobial properties. The increased diameters of inhibition zones around the disks and wells containing cerium-doped nanoparticles further confirm this observation.

کلیدواژه‌ها English

Biopolymer

sol-gel

green synthesis

zinc oxide-cerium nanoparticles

مراجع

[1]   O. Oprea, E. Andronescu, D. Ficai, A. Ficai, F. N Oktar, and M. Yetmez, "ZnO applications and challenges," Current Organic Chemistry, vol. 18, no. 2, pp. 192-203, 2014. https://doi.org/10.2174/13852728113176660143

[2]   A. M. Díez-Pascual and A. L. Díez-Vicente, "High-performance aminated poly (phenylene sulfide)/ZnO nanocomposites for medical applications," ACS applied materials & interfaces, vol. 6, no. 13, pp. 10132-10145, 2014. https://doi.org/10.1021/am501610p

[3]   V. Puspasari, A. Ridhova, A. Hermawan, M. I. Amal, and M. M. Khan, "ZnO-based antimicrobial coatings for biomedical applications," Bioprocess and Biosystems Engineering, vol. 45, no. 9, pp. 1421-1445, 2022. https://doi.org/10.1007/s00449-022-02733-9

[4]   D. E. Navarro-López et al., "Nanocomposites based on doped ZnO nanoparticles for antibacterial applications," Colloids and Surfaces A: Physicochemical and Engineering Aspects, vol. 652, p. 129871, 2022. https://doi.org/10.1016/j.colsurfa.2022.129871

[5]   A. Srithar, J. Kannan, and T. Senthil, "Preparation and characterization of Ag doped ZnO nanoparticles and its antibacterial applications," J adv chem, vol. 13, no. 6, pp. 6273-6279, 2017.

[6]   C. R. Mendes, G. Dilarri, C. F. Forsan, V. M. R. Sapata, P. R. M. Lopes, P. B. de Moraes, R. N. Montagnolli, H. Ferreira, and E. D. Bidoia, “Antibacterial action and target mechanisms of zinc oxide nanoparticles against bacterial pathogens,” Scientific Reports, vol. 12, no. 1, p. 2658, 2022. https://doi.org/10.1038/s41598-022-06657-y

[7]   M. Qi, W. Li, X. Zheng, X. Li, Y. Sun, Y. Wang, C. Li, and L. Wang, “Cerium and its oxidant-based nanomaterials for antibacterial applications: A state-of-the-art review,” Frontiers in Materials, vol. 7, p. 213, 2020. https://doi.org/10.3389/fmats.2020.00213

[8]   S.-Y. Byun, A. R. Han, K.-M. Kim, and J.-S. Kwon, “Antibacterial properties of mesoporous silica coated with cerium oxide nanoparticles in dental resin composite,” Scientific Reports, vol. 14, no. 1, p. 18014, 2024. https://doi.org/10.1038/s41598-024-15014-3

[9]   S. Chen, Y. Wang, S. Bao, L. Yao, X. Fu, Y. Yu, H. Lyu, H. Pang, S. Guo, H. Zhang, P. Zhou, and Y. Zhou, “Cerium oxide nanoparticles in wound care: A review of mechanisms and therapeutic applications,” Frontiers in Bioengineering and Biotechnology, vol. 12, p. 1404651, 2024. https://doi.org/10.3389/fbioe.2024.1404651

[10] A. Dhall and W. Self, “Cerium oxide nanoparticles: A brief review of their synthesis methods and biomedical applications,” Antioxidants, vol. 7, no. 8, p. 97, 2018. https://doi.org/10.3390/antiox7080097

[11] R. C. d. Souza, L. U. Haberbeck, H. G. Riella, D. H. Ribeiro, and B. A. Carciofi, “Antibacterial activity of zinc oxide nanoparticles synthesized by solochemical process,” Brazilian Journal of Chemical Engineering, vol. 36, pp. 885–893, 2019. https://doi.org/10.1590/0104-6632.20190362s20180027

[12] D. Jain, Shivani, A. A. Bhojiya, H. Singh, H. K. Daima, M. Singh, S. R. Mohanty, B. J. Stephen, and A. Singh, “Microbial fabrication of zinc oxide nanoparticles and evaluation of their antimicrobial and photocatalytic properties,” Frontiers in Chemistry, vol. 8, p. 778, 2020. https://doi.org/10.3389/fchem.2020.00778

[13] S. A. Abid, A. A. Taha, R. A. Ismail, and M. H. Mohsin, “Antibacterial and cytotoxic activities of cerium oxide nanoparticles prepared by laser ablation in liquid,” Environmental Science and Pollution Research, vol. 27, no. 24, pp. 30479–30489, 2020. https://doi.org/10.1007/s11356-020-09332-9

[14] M. Azizi-Lalabadi, A. Ehsani, B. Divband, and M. Alizadeh-Sani, “Antimicrobial activity of titanium dioxide and zinc oxide nanoparticles supported in 4A zeolite and evaluation the morphological characteristic,” Scientific Reports, vol. 9, no. 1, pp. 1–10, 2019. https://doi.org/10.1038/s41598-019-54025-0

[15] C. F. Holder and R. E. Schaak, “Tutorial on powder X-ray diffraction for characterizing nanoscale materials,” ACS Nano, vol. 13, no. 7, pp. 7359–7365, 2019. https://doi.org/10.1021/acsnano.9b05157

[16] D. H. Youn, N. M. Tran, B. J. Kim, Y. Kim, J. P. Jeon, and H. Yoo, “Shape effect of cerium oxide nanoparticles on mild traumatic brain injury,” Scientific Reports, vol. 11, no. 1, pp. 1–8, 2021. https://doi.org/10.1038/s41598-021-81885-4

[17] D. K. Sharma, K. K. Sharma, V. Kumar, and A. Sharma, “Effect of Ce doping on the structural, optical and magnetic properties of ZnO nanoparticles,” Journal of Materials Science: Materials in Electronics, vol. 27, no. 10, pp. 10330–10335, 2016. https://doi.org/10.1007/s10854-016-5117-x

[18] M. Alavi, S. Dehestaniathar, S. Mohammadi, A. Maleki, and N. Karimi, “Antibacterial activities of phytofabricated ZnO and CuO NPs by Mentha pulegium leaf/flower mixture extract against antibiotic resistant bacteria,” Advanced Pharmaceutical Bulletin, vol. 11, no. 3, p. 497, 2021. https://doi.org/10.34172/apb.2021.057

[19] L. Wang, C. Hu, and L. Shao, “The antimicrobial activity of nanoparticles: Present situation and prospects for the future,” International Journal of Nanomedicine, vol. 12, pp. 1227–1249, 2017. https://doi.org/10.2147/IJN.S121956